Veriler DNA'larda Depolanacak! - Moblobi.com


Veriler DNA’larda Depolanacak!

Veriler DNA'larda Depolanacak!

Verilerin saklanması ve depolanması için geçmişten günümüze pek çok araç ve teknoloji geliştirildi. Zamanla bu araçların boyutları küçülmeye, dayanıklılığı ve kapasitesi ise artmaya başladı. Ancak hala bir veriyi sonsuza kadar saklamak mümkün değil. Diskler, CD veya USB gibi depolama cihazlarının her biri bozulma riski taşıyor.  İşte bu sorunu göz önünde bulunduran bilim insanları daha uzun süre ve daha güvenli veri saklamak için yeni bir yol buldular. Bu yeni yol biraz ürkütücü gelebilir ama hemen paylaşalım. Verileri artık DNA ‘larda toplayacağız. Nasıl mı? İşte detaylar…

Fosil kalıntılarından elde edilen DNA örnekleri sayesinde milyonlarca yıl önce yaşamış bir canlı türünün özelliklerini öğrenmek mümkün. Çünkü DNA kalıtsal özellikleri barındırıyor ve varolduğu sürece de bu bilgileri saklamaya devam ediyor. Birçoğumuz bu bilgiyi ilkokul fen bilgisi derslerinden ve hatta bazı bilimkurgu filmlerinden bile hatırlayabiliriz.

İşte bu bilimsel projede amaçlanan şey ise kalıtsal bilgileri depolayan ve canlıların bir nevi yapıtaşları olan DNA‘ya veri girişi sağlayarak daha geniş boyutta bilgiyi saklayabilmek. Üstelik bu yöntem ile daha güvenli ve uzun vadede saklayacak biyolojik bir depolama alanı oluşturmuş olunması da planlanıyor.

Bu alanda deneyler ve testler yapılmaya başlandı. Hatta bu konudaki deneyler olumlu dahi sonuç verdi diyebiliriz. Konu ile ilgili olarak Zürih Teknoloji Enstitüsü Kimya ve Uygulamalı Biyobilimler Bölümü’nden Robert Grass liderliğindeki araştırmacılar, 1291 Federal Beyannamesi ile Arşimet’in Mekanik Teorem Metotları’nı DNA molekülleri üzerine kodlamayı başardı.

DNA’ da veriler nasıl kaydedilecek?

DNA‘ya veri nasıl kaydedilecek sorusu kafa karıştıracak gibi gelse de bilim insanları bunu da bilimsel yollarla açıklamayı başardılar. Şimdi bu konuyu biraz teknik ama oldukça kolay bir dille size anlatmaya çalışalım: Bilgisayarlar ve diğer elektronik araçları bilgileri  0 ve 1 ler ile tanımlar ve bunların her biri 1 “bit”e denk gelir. Bilgisayarın okuyabileceği en küçük bilgi birimi ise 8 bit yani 1 byte’tır. Aşağıdaki resimde de bit’lerin byte’ı nasıl oluşturduğunu ve bunların da birleşerek bir kelimeyi nasıl oluşturduğunu daha net görebilirsiniz:

Örneğin bilgisayarın “T” olarak tanımladığı harf aslında geri planda “10011011” şeklinde toplam sekiz basamaktan oluşan; 1’ler ve 0’lardan oluşan bir ifadedir. T harfi 8 bit, 8 bit ise 1 byte’tır. İşte bir bilgisayar için en küçük bilgi birimi de bu 1 byte’lık veridir.

DNA‘da ise dört temel nükleik asit vardır. Bunlar; (A)denin, (T)imin, (G)uanin ve (S)tozindir. Aşağıdaki resimde de bu nükleik asitlerin bir DNA içerisinde nasıl yer aldığını görebilirsiniz.

Az önce bahsettiğimiz bilgisayardaki 8 basamaklı bu dizinleri eğer 4 basamaklı olacak şekilde indirgeyebilirsek; DNA‘ya her türlü veri girişini sağlayabiliriz. Bunun için de 1’ler ve 0’lardan oluşan her ikili kombinasyonu DNA‘daki bir nükleik aside denk gelecek şekilde gruplandırmalıyız. Aşağıda bu gruplandırmaları ve ortaya çıkacak kombinasyonları daha net görebilirsiniz:

Bu yöntemle bir gram gram DNA‘da 215 petabayttan fazla veri depolayabiliriz. Rakamın ne kadar uçuk bir rakam olduğunu görüyorsunuz. Bu rakam kişisel kullanım çok büyük bir boyut gibi görünse de Google, Facebook gibi  büyük şirketler için; NASA, kamusal bilgilerin depolandığı sistemler, big data adını verdiğimiz trilyonlarca byte’lık verilerle uğraşan sektörler için ne kadar muazzam ve gerekli bir teknoloji olduğunu düşünebiliyor musunuz?

Peki bilim insanları bu konuda hangi çalışmalar yürütmeye devam ediyor? Bu teknoloji bilgisayarlarımızda ne gibi bir değişim yaratabilir? Haberin devamında…

DEVAMI İÇİN 2’YE TIKLAYIN

Share
Burcu Şanverdi

Merhaba ben Burcu Şanverdi. Şu anda Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde öğrenciyim. Değişen ve gelişen teknolojiye karşı oldukça meraklıyım ve burada, Moblobi.com'da teknoloji hakkında yazıyorum. Beni buradadaki köşemden ve Instagram hesabımdan takip edebilirsiniz. Instagram:burcusanverdi

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir